Elio Vittorini

Vittorini was de zoon van een medewerker bij de Spoorwegen met socialistische sympathieën. Zelf werd hij echter al op jonge leeftijd aangetrokken door de facistische ideeën van Benito Mussolini. In 1924 verliet hij school en in 1927 trok hij definitief van Sicilië naar Noord-Italië. In 1929 werd hij medewerker van het literaire tijdschrift Solaria en koos hij voor het schrijverschap. Grote voorbeelden waren modernisten als Marcel Proust en Italo Svevo. In 1931 debuteerde hij met de verhalenbundel Piccola Borghesia. Tussen 1933 en 1934 publiceerde hij zijn roman Il garofano Rosso (Nederlands: De rode anjer) als feuilleton in Solaria, maar vanwege problemen met de censuur (die het als 'pornografisch' bestempelde) kon het pas in 1948 in boekvorm verschijnen. De roman wordt getypeerd door een ongekunstelde schrijfstijl en een groot vitalisme.
Als in 1936 de Spaanse Burgeroorlog uitbreekt kiest Vittorini onomwonden de kant van de republikeinen, die zich teweer stellen tegen de reactionaire krachten van Franco. Hij herziet zijn politieke ideeën, leidend tot een breuk met het facisme. De nieuwe 'plichten' die hij ziet verwoordt hij via het thema van de reis in de roman Conversazione in Sicilia (1941), geschreven in een modernistische, sterk poëtische stijl. Aan het einde van de Tweede Wereldoorlog neemt hij aan de zijde van de communisten deel aan het verzet, hetgeen zijn weerslag vindt in de roman Uomini en no (1945, Nederlands: Een mens of niet), waarin de invloed van Ernest Hemingway kan worden onderkend. Hij benadrukt hierin de voortdurende spanning tussen idealen en menselijke zwakheden. Ook zijn breuk met de communisten in 1949 verwoordt hij in die geest: 'Mijn lidmaatschap van de PCI geeft aan wat ik wil zijn, terwijl mijn boek uitsluitend kan aangeven wat ik in…

Ritratto di re Gianpiero (1927)
Piccola borghesia (1931)
Il garofano rosso (1933/1934, boekuitgave 1948, Nederlands: De rode Anjer, 2017)
Nei Morlacchi. Viaggio in Sardegna (1936)
Conversazione in Sicilia (1938/1939, Nederlands: Gesprek op Sicilië, 1990, eerder in 1959 vertaald als Bij mijn moeder op Sicilië)
Americana (1941/1942)
Uomini e no (1945, Nederlands: Mens of niet, 1995, eerder in 1964 vertaald als Milaan 1944)
Il Sempione strizza l’occhio al Frejus (1947, Nederlands: In de schaduw van de olifant, 1967)
Le donne di Messina (1949)
La garibaldina (1950)
Erica e i suoi fratelli (1956)
Diario in pubblico (1957)
Le due tensioni (1967)
Le città del mondo (1969)